Tại Báo cáo số 01/BC-BCĐTW, Ban Chỉ đạo Trung ương thực hiện thí điểm không tổ chức HĐND huyện, quận, phường đã báo cáo kết quả gần 1 năm thực hiện thí điểm không tổ chức HĐND tại 67 huyện, 32 quận, 483 phường của 10 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.

Theo báo cáo, sau một thời gian tại các địa phương thực hiện thí điểm, hệ thống chính trị vẫn ổn định, không gây xáo trộn. Tình hình phát triển kinh tế, xã hội vẫn hoàn thành và thậm chí còn vượt kế hoạch đề ra; quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội ổn định, đời sống nhân dân vẫn được bảo đảm thực hiện tốt.

Việc thực hiện thí điểm, bước đầu đã giảm tầng nấc trung gian, tinh gọn bộ máy, khắc phục sự trùng lắp về chức năng, nhiệm vụ của các cơ quan, giảm bớt các quy trình, thủ tục hành chính, rút ngắn một số thời gian xử lý công việc, bảo đảm tính thống nhất, thông suốt, nâng cao hiệu quả , hiệu lực của bộ máy hành chính nhà nước, đồng thời vẫn bảo đảm phát huy quyền làm chủ của nhân dân ở địa phương. Thẩm quyền và trách nhiệm của tập thể và chủ tịch UBND huyện, quận, phường cũng được nâng lên. Ngoài ra, việc thí điểm cũng mang lại tính chủ động hơn cho UBND nơi thực hiện thí điểm trong việc thực hiện trách nhiệm và quyền hạn, tạo điều kiện thuận lợi trong công tác cán bộ ở địa phương.

Bên cạnh đó, việc thực hiện thí điểm cũng đã bước đầu phân biệt trong thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn và tổ chức bộ máy giữa chính quyền khu vực đô thị và nông thôn.

Trong quá trình triển khai thực hiện thí điểm, ở địa phương còn gặp một số vướng mắc do chưa có văn bản hướng dẫn cụ thể việc giải quyết các kiến nghị của nhân dân; thiếu các quy định của pháp luật hướng dẫn công tác chỉ đạo, phối hợp hoạt động giữa HĐND cấp xã, thị trấn và UBND huyện gây lúng túng, khó khăn trong việc quản lý, chỉ đạo, điều hành. Việc chưa ban hành quy chế mẫu làm căn cứ cho địa phương ban hành quy chế làm việc cũng là một khó khăn trong quá trình thực hiện thí điểm…

Tuy nhiên, với quyết tâm cao, với sự phối hợp đồng bộ của cả hệ thống chính trị từ Trung ương đến địa phương và với sự nỗi lực, chủ động, sáng tạo trong chỉ đạo, lãnh đạo việc thực hiện thí điểm, cùng với tăng cường công tác kiểm tra, hướng dẫn nên trong gần một năm thực hiện thí điểm không tổ chức HĐND, ở tất cả các địa phương thực hiện thí điểm đều thấy sự chuyển biến rõ rệt trong việc giảm ngân sách chi cho tổ chức và hoạt động của HĐND huyện, quận, phường, tiết kiệm được thời gian làm việc của các đại biểu HĐND trong khi vẫn đảm bảo hiệu lực, hiệu quả quản lý của bộ máy nhà nước và thực hiện quyền làm chủ của nhân dân ở địa phương.

Như vậy, qua một thời gian thí điểm chưa phải là dài nhưng những gì đạt được đã phần nào chứng minh hiệu quả của mô hình không tổ chức HĐND huyện, quận, phường. Mô hình mới này góp phần đẩy mạnh cải cách hành chính, tổ chức hợp lý chính quyền địa phương, đảm bảo tính thống nhất, thông suốt, hiệu lực, hiệu quả của bộ máy hành chính nhà nước và đặc biệt tiếp tục duy trì, mở rộng và phát huy dân chủ trực tiếp ở cơ sở./.

Mai Kim Anh