Như đã biết, nền kinh tế của chúng ta là nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, mà xã hội chủ nghĩa lấy con người làm trung tâm, tất cả vì hạnh phúc của con người. Xã hội ngày càng phát triển, văn minh hiện đại, nhu cầu đời sống của người dân ngày càng cao. Do đó, các dịch vụ phải ngày càng đổi mới, nâng cả tầm và cả chất để phục vụ tốt nhất cho con người. Có thể nói, chất lượng cuộc sống của con người hiện nay được đánh giá rõ nét nhất dựa trên hai tiêu chí:

-    Một mạng lưới dịch vụ (công và tư) phong phú đa dạng, tiện ích, an toàn, giá cả hợp lý, sẵn sàng đáp ứng mọi nhu cầu của con người

-    Một hệ thống các quy định (thủ tục) hành chính hợp lý ở mức tối ưu, được tất cả mọi người chấp nhận và tự giác thực hiện.

Hiện nay, chúng ta đang cố gắng thực hiện tốt hai tiêu chí trên, chẳng hạn về các thủ tục hành chính, các thủ tục (quy định) càng ngày càng được rút ngắn, rõ ràng, công khai minh bạch, đến gần và đầy đủ với người dân. Có thể thấy vừa qua, các cơ quan nhà nước đã rà soát, lược bỏ nhiều thủ tục nhiêu khê, rườm rà ra khỏi bộ thủ tục. Việc rà soát dựa trên cơ sở thực tiễn, xem xét lược bỏ những thủ tục không còn cần thiết với quan điểm tạo thuận lợi tốt nhất cho người dân. Còn về dịch vụ công, ngoài việc quy định mức phí hợp lý, các cơ quan hành chính còn cung cấp các dịch vụ hành chính công ở mức 3 và cả mức 4, qua đó công dân có thể ở bất kỳ nơi đâu để đăng ký và thực hiện các dịch vụ đó.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, vẫn còn có các yếu tố tác động, làm cho dịch vụ hành chính công không thể phát triển mạnh, có thể điểm qua những tác động chính như sau:

Thứ nhất: về hệ thống các quy định (thủ tục hành chính)

Vẫn còn đâu đó những quy định hành chính chưa thực sự cần thiết, chưa vì lợi ích chung của cộng đồng, tùy tiện, theo ý muốn chủ quan của những người có chức, có quyền.

Thứ hai: về trình độ dân trí, năng lực làm chủ, năng lực thực hiện quyền dân chủ

Hiện nay, vì ít có cơ hội trải nghiệm quan hệ tiếp xúc với các cơ quan công quyền, các cơ quan cung cấp các dịch vụ công; cộng với những dư luận, có khi là sự đồn thổi về một bộ phận nhỏ của cán bộ công chức nhũng nhiễu, tiêu cực, hành dân nên nếu có việc phải đến các cơ quan hành chính nhà nước, đa số bộ phận người dân thường cảm giác đến một nơi xa lạ.

Hệ quả dẫn đến là người dân không nhận thức được guồng máy nhà nước, cán bộ công chức, viên chức nhà nước là những cơ quan và con người được nuôi bằng tiền thuế của dân, mọi khoản chi từ ngân sách đều do sự đóng góp của nhân dân. Họ không nhận thức được rằng họ có quyền đòi hỏi các dịch vụ công phải được cung ứng tiện lợi nhanh chóng, có quyền bày tỏ, đánh giá sự hài lòng hay không hài lòng, có quyền kiến nghị nên chỉnh sửa như thế nào và xem việc làm đó tất nhiên với tinh thần xây dựng, là thể hiện quyền và năng lực làm chủ của mình. Do đó, việc thay đổi nhận thức của người dân về cơ quan nhà nước, các cán bộ là rất cần thiết để “Dịch vụ” ngày càng được nâng cao hơn.

Thứ ba: Hiện tượng “Cò”

Hiện nay ở các nơi cung cấp dịch vụ công thường xuất hiện những “Cò”. Các loại cò mà chúng ta thường nghe nói như: nhà đất, ngân hàng, xin vào trường điểm, cò giấy tờ…

Thường tâm lý người dân, như đã nói ở trên, một phần e ngại đến các cơ quan nhà nước, một phần suy nghĩ là nếu qua “Cò” thì mọi việc sẽ suôn sẻ hơn, sẽ bỏ được nhiều khâu hơn, dịch vụ và chất lượng cao hơn nếu như mình tự đi làm. Vì vậy, họ sẽ nhờ đến cò, tất nhiên sẽ mất tiền, có khi mất rất nhiều tiền.

Do đó, ngoài việc làm cho thủ tục hành chính công khai, minh bạch, rõ ràng, thì việc thay đổi nhận thức của người dân là rất quan trọng, làm thế nào để người dân phải cảm nhận rằng các cơ quan nhà nước là những nhà cung cấp dịch vụ, còn người dân là những người sử dụng dịch vụ, họ trả tiền và họ có quyền được yêu cầu những quyền lợi chính đáng. Có như vậy, thì yêu cầu của người dân với dịch vụ hành chính mới ngày càng được nâng cao, và nền hành chính sẽ ngày càng phát triển vượt bậc.

Thanh Nguyên