BÀN VỀ VIỆC PHÁT HUY DÂN CHỦ TẠI QUY ĐỊNH KIỂM SOÁT QUYỀN LỰC TRONG CÔNG TÁC CÁN BỘ
Người đăng tin: Test Test Ngày đăng tin: 22/11/2019 Lượt xem: 41

Trong công tác xây dựng Đảng, công tác cán bộ cực kỳ quan trọng. Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã tổng kết và luôn luôn căn dặn...


Trong công tác xây dựng Đảng, công tác cán bộ cực kỳ quan trọng. Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã tổng kết và luôn luôn căn dặn: "Cán bộ là cái gốc của mọi công việc[i]. Muôn việc thành công hay thất bại đều do cán bộ tốt hay kém[ii]. Bác còn nói rằng: "Bất kỳ một chính sách công tác nào nếu có cán bộ tốt thì thắng lợi, tức là có lãi. Nếu không có cán bộ tốt thì thất bại, tức là lỗ vốn".Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng cũng đã nhiều lần nhấn mạnh: "Xây dựng Đảng là nhiệm vụ then chốt thì công tác cán bộ là then chốt của then chốt"[iii]. Chính vì vậy, có thể nói công tác cán bộ là việc mà Đảng ta rất quan tâm, rất chú trọng.

 

    Trong những năm gần đây và trong nhiệm kỳ Đại hội XII này, Đảng ta đặc biệt quan tâm đến công tác xây dựng Đảng, trong đó đặc biệt là công tác cán bộ và phát huy dân chủ trong công tác cán bộ. Nhờ vậy, những năm qua, việc thực hiện dân chủ, công khai, minh bạch trong công tác cán bộ đã có nhiều tiến bộ. Cấp ủy, tổ chức đảng các cấp đã nhận thức được vị trí, tầm quan trọng của dân chủ, công khai, minh bạch trong công tác cán bộ. Nhiều chủ trương, nguyên tắc, quan điểm, giải pháp lớn về công tác cán bộ được thể chế, cụ thể hóa bằng quy chế, quy định, quy trình, bảo đảm dân chủ, khách quan, chặt chẽ. Các khâu: quản lý, đánh giá, tuyển chọn, quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, luân chuyển, bố trí, sử dụng và thực hiện chính sách cán bộ được cấp ủy và tổ chức đảng dân chủ bàn bạc và quyết định theo đa số; sự phân cấp trong công tác cán bộ được nhận thức và thực hiện tốt. Việc tổ chức góp ý, phê bình, lấy phiếu tín nhiệm đội ngũ cán bộ, nhất là cán bộ chủ trì được tiến hành nghiêm túc, đúng quy chế dân chủ cơ sở. Các cấp ủy, tổ chức đảng đã đẩy mạnh thực hiện dân chủ, công khai, minh bạch trong đề bạt, bổ nhiệm, đào tạo cán bộ, nên đã củng cố được lòng tin của quần chúng nhân dân đối với Đảng.

 

   Tuy nhiên, công tác cán bộ còn một số hạn chế, yếu kém. Tình trạng suy thoái tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống và "tự diễn biến", "tự chuyển hóa", nhất là nạn tham nhũng, chạy chức, chạy quyền, chạy chỗ, chạy tội, chạy tuổi, chạy bằng cấp, lạm dụng chức vụ, quyền hạn, cố ý làm trái... của cán bộ, đảng viên, trước hết là cán bộ lãnh đạo, quản lý trong một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên. Không ít cán bộ thiếu tu dưỡng, rèn luyện, thiếu tính Đảng, lợi dụng sơ hở trong cơ chế, chính sách, pháp luật, cố ý làm trái, trục lợi, làm thất thoát vốn, tài sản của Nhà nước, gây hậu quả nghiêm trọng, bị xử lý kỷ luật đảng và xử lý theo pháp luật. Đánh giá cán bộ vẫn là khâu yếu, chưa phản ánh đúng thực chất, chưa gắn với kết quả, sản phẩm cụ thể, không ít trường hợp còn cảm tính, nể nang, dễ dãi hoặc định kiến. Tình trạng bổ nhiệm cán bộ không đủ tiêu chuẩn, điều kiện, trong đó có cả người nhà, người thân, họ hàng, "cánh hẩu" xảy ra ở một số nơi, gây bức xúc trong dư luận xã hội.

 

    Những hạn chế trong công tác cán bộ nêu trên xuất phát từ nhiều nguyên nhân, cả khách quan lẫn chủ quan nhưng một trong những nguyên nhân rất quan trọng là chưa có cơ chế kiểm soát quyền lực trong công tác cán bộ, chưa thực sự phát huy dân chủ khi thực hiện công tác cán bộ. Trước đòi hỏi từ thực tiễn, ngày 23 tháng 9 năm 2019, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng thay mặt Bộ Chính trị đã ký ban hành Quy định 205-QĐ/TW của Bộ Chính trị về kiểm soát quyền lực trong công tác cán bộ và chống chạy chức, chạy quyền đã thực hiện được mục tiêu đó.

 

    Trong công tác cán bộ, để kiểm soát tham nhũng cần tạo dựng các thiết chế kiểm soát quyền lực một cách có hiệu quả. Đó là xây dựng một hệ thống thể chế, cơ chế không chỉ tạo điều kiện, môi trường cho cá nhân tự giác tuân thủ pháp luật, mà còn dựng lên một hành lang pháp lý để không ai có thể vượt qua. Đó cũng là những thể chế, cơ chế đủ sức trừng trị, răn đe, nếu ai vi phạm sẽ bị xử lý nghiêm minh. Thể chế, cơ chế càng cụ thể càng giúp mọi thành viên kiểm soát hành vi, đồng thời thuận lợi cho xử lý các vi phạm. Tại Quy định này, cơ chế kiểm soát quyền lực đã tiếp tục phát huy mạnh mẽ dân chủ trong công tác cán bộ, cụ thể:

 

    Phát huy dân chủ trong việc xây dựng và ban hành các quy định, quy chế về công tác cán bộ

    Quy định 205-QĐ/TW yêu cầu trong quá trình rà soát, sửa đổi, bổ sung hoặc ban hành theo thẩm quyền các quy định, quy chế về công tác cán bộ thì các quy trình, thủ tục phải đảm bảo dân chủ, khách quan, công khai, minh bạch trong từng khâu về công tác cán bộ. Như vậy, không chỉ dân chủ, công khai, minh bạch trong khi thực hiện mà trong cả xây dựng quy phạm, thủ tục để đảm bảo công khai, dân chủ trong thực tế.

 

    Thực vậy, trong công tác tuyển dụng công chức, viên chức không thể nào dân chủ, công khai trong thực hiện khi quy trình tuyển dụng không được quy định cụ thể, rõ ràng. Ví dụ, quy định phải thông báo công khai kế hoạch thi tuyển trong vòng 30 ngày kể từ ngày đăng thông báo là cơ sở để thực hiện dân chủ, công khai, minh bạch trong thực tế, cụ thể các ứng viên có đủ thời gian để ứng tuyển vào vị trí phù hợp với năng lực và nguyện vọng của mình. Như vậy muốn dân chủ, công khai, minh bạch trong công tác cán bộ thì các quy phạm quy định quy trình về tuyển dụng, điều động, bổ nhiệm, luân chuyển, đào tạo, khen thưởng, kỷ luật… phải dân chủ, công khai, minh bạch.

 

    Phát huy dân chủ trong bố trí cán bộ

    Để phát huy tối đa năng lực tiềm năng của cán bộ thì phải bố trí đúng người, đúng việc; muốn vậy, trong công tác bố trí cán bộ phải công tâm, khách quan, công khai minh bạch, không để lợi ích cá nhân tác động, ảnh hưởng công tác bố trí cán bộ. Quy định lần này thể hiện khá rõ dân chủ trong bố trí cán bộ, bố trí cán bộ không để quan hệ tình cảm, lợi ích cá nhân chi phối. Cụ thể, quy định nêu rõ: "Không bố trí những người có quan hệ gia đình (vợ, chồng, bố, mẹ của vợ hoặc chồng, con, anh chị em ruột) cùng đảm nhiệm các chức danh có liên quan như: Bí thư, phó bí thư, trưởng ban tổ chức, chủ nhiệm uỷ ban kiểm tra cùng cấp uỷ; chủ tịch Ủy ban nhân dân và người đứng đầu cơ quan nội vụ, thanh tra cùng cấp ở một địa phương; thành viên trong cùng ban cán sự đảng, đảng đoàn; người đứng đầu và cấp phó của người đứng đầu trong cùng địa phương, cơ quan, đơn vị" và "không được để người khác, nhất là vợ, chồng, bố, mẹ, con đẻ, con nuôi, con dâu, con rể, anh chị em ruột lợi dụng chức vụ, quyền hạn, uy tín của mình để thao túng, can thiệp công tác cán bộ".

 

    Thời gian vừa qua xảy ra rất nhiều trường hợp bổ nhiệm người nhà, người thân. Trong 6 tháng đầu năm 2017, Bộ Nội vụ kiểm tra công tác bổ nhiệm người nhà thì 9 địa phương bổ nhiệm 58 người nhà làm quan; đó là chưa kể gia đình bí thư, phó bí thư thường trực huyện Kim Thành, tỉnh Hải Dương. Như vậy, Quy định này góp phần khắc phục việc bổ nhiệm người nhà, người quen, nhất là các vị trí chủ chốt, quyền lực liên quan đến công tác cán bộ, góp phần phát huy dân chủ trong công tác bố trí cán bộ.

 

    Phát huy dân chủ trong việc tham gia ý kiến, thảo luận, họp bàn về công tác cán bộ.

    Thời gian qua, ở đâu đó trong việc tham gia ý kiến về công tác cán bộ có xuất hiện tình trạng dân chủ "nửa vời". Đó là khi được tham gia họp bàn nhưng không được nêu chính kiến, phải theo ý kiến tập thể hay theo định hướng của người đứng đầu hoặc nếu được nêu ý kiến mà ý kiến khác với tập thể thì cũng chịu trách nhiệm cùng với quyết định của tập thể. Những hạn chế đó đã kịp thời được khắc phục trong Quy định về kiểm soát quyền lực, cụ thể: "Thể hiện rõ chính kiến và chịu trách nhiệm về ý kiến của mình, được bảo lưu ý kiến". Bên cạnh đó, khi có ý kiến khác nhau khi họp bàn trong công tác cán bộ thì yêu cầu phải báo cáo trung thực, khách quan, đầy đủ các ý kiến khác nhau đó cho cấp có thẩm quyền. Quy định này không chỉ góp phần tăng tính dân chủ mà còn tăng trách nhiệm của cá nhân trong công tác cán bộ.

 

    Bên cạnh đó, cuộc họp bàn về công tác cán bộ chỉ thực hiện khi triệu tập đầy đủ, đúng thành phần, không để ai vắng mặt (điều này tránh tình trạng đợi người có ý kiến khác với quan điểm của người đứng đầu vắng mặt rồi mới tổ chức cuộc họp để không có người nói ra, nói vào); đồng thời quy định phải "dành thời gian thỏa đáng để tập thể thảo luận thật sự dân chủ; không được có biểu hiện vận động, tranh thủ, dẫn dắt, thao túng, áp đặt ý kiến chủ quan, tác động, gây nhiễu thông tin, gây sức ép để người khác nhận xét, đánh giá, biểu quyết, bỏ phiếu, quyết định nhân sự theo ý mình". Đây là một quy định thể hiện rõ sự dân chủ trong họp bàn về công tác cán bộ. Khi tham gia họp, từng thành viên trong tập thể đều có trách nhiệm nghiên cứu kỹ lưỡng, phải thể hiện rõ chính kiến của mình, phải cung cấp tư liệu mình nắm được trước tập thể. Người chủ trì phải bố trí thời gian hợp lý để mỗi thành viên đều có thời gian suy nghĩ, khoảng không gian yên tĩnh, không bị ảnh hưởng bởi người khác, thực sự phát huy quyền dân chủ. Trong trường hợp đang còn có những ý kiến khác nhau, người đứng đầu phải kết luận rõ, phản ánh trung thực, đầy đủ. Khi phản ánh, báo cáo lên cấp trên, người đứng đầu phải thật sự khách quan, công tâm, nêu rõ tập thể có ý kiến như thế nào.

 

    Phát huy dân chủ trong việc thực hiện quy trình công tác cán bộ

    Quy định 205-QĐ/TW đã đưa ra cơ chế công khai, minh bạch các khâu, các hoạt động của công tác tổ chức và cán bộ, xóa bỏ quan niệm xem công tác cán bộ là bí mật, nhạy cảm – để điều kiện cho giám sát công tác cán bộ. Quy định nêu rõ hành vi cấm "xen ghép ý đồ cá nhân, đề ra tiêu chí, tiêu chuẩn, điều kiện, nhận xét, đánh giá mang tính áp đặt, không đúng bản chất, không đúng sự thật nhằm vụ lợi hoặc có lợi cho nhân sự trong quá trình tham mưu thực hiện quy trình công tác cán bộ". Người đứng đầu phải "chỉ đạo thực hiện nghiêm nguyên tắc, quy định, quy chế, quy trình về công tác cán bộ. Công khai, minh bạch các nội dung về công tác cán bộ cho các đối tượng có liên quan theo quy định. Chỉ đạo chuẩn bị đầy đủ hồ sơ nhân sự và cung cấp cho các thành viên liên quan. Sau khi có chủ trương của cấp có thẩm quyền, chỉ đạo thực hiện quy trình nhân sự đúng thời gian quy định.

   Như vậy, quy định các quy trình của công tác cán bộ phải công khai, minh bạch, khách quan là một nét dân chủ trong việc thực hiện quy trình công tác cán bộ.

    Phát huy dân chủ trong việc bỏ phiếu tín nhiệm

    Việc lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước; giúp người được lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm thấy được mức độ tín nhiệm của bản thân để từ đó phấn đấu, rèn luyện, nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động; làm cơ sở để cơ quan, tổ chức có thẩm quyền xem xét đánh giá cán bộ. Để đạt mục đích lấy phiếu tín nhiệm thì việc bỏ phiếu tín nhiệm phải tạo điều kiện tốt nhất cho người tham gia lấy phiếu suy nghĩ, quyết định mức độ tín nhiệm của mình đối với cán bộ. Không được sử dụng hình thức biểu quyết khác với hình thức ghi phiếu. Điều này thực sự đảm bảo dân chủ cho các thành viên khi tham gia ý kiến. Việc tạo điều kiện thực hiện dân chủ trong việc bỏ phiếu tín nhiệm thể hiện rõ ở quy định người đứng đầu phải: "Bố trí thời gian, không gian bảo đảm cho các thành viên độc lập, khách quan khi ghi phiếu biểu quyết, phiếu giới thiệu, phiếu tín nhiệm".

 

    Để Quy định kiểm soát quyền lực trong công tác cán bộ và chống chạy chức, chạy quyền đi vào đời sống trong tổ chức đảng các cấp, nhất là ở cơ sở, thiết nghĩ các cấp ủy, đảng cần nâng cao nhận thức, trách nhiệm của cấp ủy, cán bộ chủ trì các cấp về thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ trong công tác cán bộ; đề cao vai trò tiền phong gương mẫu của cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ chủ trì trong việc triển khai, thực hiện dân chủ, công khai, minh bạch trong công tác cán bộ; tăng cường trách nhiệm người đứng đầu và phát huy dân chủ rộng rãi; thường xuyên thực hiện kiểm tra, thanh tra, giám sát, công khai, minh bạch, tăng cường trách nhiệm giải trình và có chế tài xử phạt nặng đối với các trường hợp vi phạm.

 

    Nếu được triển khai thực hiện nghiêm túc, quyết liệt trong thực tiễn, Quy định 205-QĐ/TW sẽ trở thành công cụ sắc bén nhằm kiểm soát chặt chẽ, ngăn chặn, đẩy lùi các hiện tượng tiêu cực trong công tác cán bộ, như Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng từng nhấn mạnh: "Phải nhốt quyền lực vào trong lồng cơ chế, pháp luật"; thiết lập cho được một cơ chế kiểm soát việc thực thi quyền lực đối với người có chức vụ, quyền hạn theo nguyên tắc: Mọi quyền hạn đều cần được kiểm soát chặt chẽ, quyền hạn phải được ràng buộc với trách nhiệm, quyền hạn đến đâu thì trách nhiệm đến đó, quyền hạn càng cao thì trách nhiệm càng lớn, ngăn ngừa tận gốc sai phạm, khuyết điểm một cách căn cơ, bài bản bằng các quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước.

 

    Thực thi quyền lực và kiểm soát quyền lực một cách đúng đắn, không chỉ phòng ngừa tiêu cực, lạm quyền; đảm bảo dân chủ, công khai, minh bạch, khách quan trong công tác cán bộ mà còn bảo đảm cho sự lãnh đạo, quản lý vận hành được hiệu lực, hiệu quả. Trước yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới, Đảng ban hành Quy định kiểm soát quyền lực trong công tác cán bộ và chống chạy chức, chạy quyền là hết sức cần thiết trong quá trình nâng cao năng lực của Đảng cầm quyền, xây dựng Đảng thật sự trong sạch, vững mạnh, đạo đức, văn minh.

 

Mai Kim Anh

[i] Hồ Chí Minh toàn tập, NXB CTQG, H.2004, tập 5, tr.269.

[ii]  Sách đã dẫn, tập 5, tr.240.

[iii] Sách đã dẫn,tập 6, tr.46.


Tìm kiếm

Quản lý video Quản lý video

Thống kê truy cập Thống kê truy cập

0 0 1 8 8 8 4 3 1
Hôm nay: 14.260
Hôm qua: 14.188
Tuần này: 14.260
Tháng này: 259.571
Tổng cộng: 1.888.431

LIÊN KẾT WEBSITE LIÊN KẾT WEBSITE

               

TRANG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ SỞ NỘI VỤ THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG

Địa chỉ: Tầng 10 Trung tâm Hành chính thành phố Đà Nẵng, 24 Trần Phú, phường Thạch Thang, quận Hải Châu, thành phố Đà Nẵng

Điện thoại: 0236 3821253     Fax: 0236 3829900    E-mail: snv@danang.gov.vn

Ghi rõ nguồn phát hành https://noivu.danang.gov.vn khi sử dụng nội dung từ website này

Giấy phép số: 401/GP-STTTT do Sở Thông tin và Truyền thông cấp ngày 09/10/2014

Đăng nhập/a>